{"id":146,"date":"2012-10-11T20:40:36","date_gmt":"2012-10-11T15:40:36","guid":{"rendered":"http:\/\/rezonans-ypu.com\/?p=146"},"modified":"2013-02-05T20:42:48","modified_gmt":"2013-02-05T16:42:48","slug":"b%c9%99s%c9%99riyy%c9%99tin-b%c9%99lasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/?p=146","title":{"rendered":"B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin b\u0259las\u0131"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone\" alt=\"\" src=\"http:\/\/www.paritet.az\/themes\/paritet_az\/img\/t5_header.gif\" width=\"540\" height=\"72\" \/><\/p>\n<h1>B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin b\u0259las\u0131<br \/>\n<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone\" alt=\"\" src=\"http:\/\/www.paritet.az\/thumbnail.php?file=index7_301992396.jpeg&amp;size=article_medium\" width=\"191\" height=\"154\" \/><\/h1>\n<p><strong>C\u0259miyy\u0259td\u0259, x\u00fcsusil\u0259, yeniyetm\u0259 v\u0259 g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda narkomaniyan\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn maarifl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015fl\u0259rin\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir<\/strong><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00d6t\u0259n y\u00fczilliyin b\u0259lalar\u0131ndan say\u0131lan narkomaniya t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, 21-ci \u0259srin d\u0259 ard\u0131c\u0131l qlobal probleml\u0259ri s\u0131ras\u0131nda qalmaqdad\u0131r. BMT-nin hesablamalar\u0131na g\u00f6r\u0259 bu g\u00fcn d\u00fcnyada t\u0259qrib\u0259n 250 milyona yax\u0131n insan narkotikl\u0259rd\u0259n bu v\u0259 ya dig\u0259r formada\u00a0\u00a0\u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir. Bu 15-64 ya\u015f \u00fczr\u0259 d\u00fcnya \u0259halisinin t\u0259qrib\u0259n 5 faizini t\u0259\u015fkil edir. Amma b\u00fct\u00fcn halarda bu b\u0259laya qur\u015fananlar\u0131n d\u0259qiq say\u0131n\u0131 m\u0259lum etm\u0259k qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.\u00a0\u00a0H\u0259y\u0259can do\u011furan bu r\u0259q\u0259m problemin getdikc\u0259 daha k\u0259skin \u015f\u0259kil almas\u0131na d\u0259lal\u0259t edir. V\u0259 bu statistikan\u0131 geriy\u0259 \u00e7evirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal bir layih\u0259 haz\u0131rlanmal\u0131d\u0131r. Konkret olaraq des\u0259k narkomaniya art\u0131q \u00fcmumib\u0259\u015f\u0259ri poroblem\u0259 \u00e7evirlib. Buna b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin b\u0259las\u0131 da dem\u0259k olar&#8230;<!--more--><\/em><\/p>\n<p>Narkotikl\u0259rd\u0259n istifad\u0259, g\u0259lirl\u0259rin itirilm\u0259sin\u0259, tibb xidm\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 b\u00f6y\u00fck x\u0259rcl\u0259r\u0259, ail\u0259l\u0259rin da\u011f\u0131lmas\u0131na, c\u0259miyy\u0259tin\u00a0\u00a0c\u0131rla\u015fmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. X\u00fcsusil\u0259, narkotikl\u0259rin inyeksiya yolu il\u0259 istifad\u0259si d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox yerl\u0259rind\u0259 (o c\u00fcml\u0259d\u0259n\u00a0\u00a0Az\u0259rbaycanda, statistik m\u0259lumarlara g\u00f6r\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 A\u0130DS virusu da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n t\u0259xmin\u0259n 80% narkomanlard\u0131r) A\u0130DS-in v\u0259 hepatitin yay\u0131lmas\u0131n\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirir.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin narkomaniya v\u0259 cinay\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131 aras\u0131nda bir ba\u015fa \u0259laq\u0259 var. Narkobiznes d\u00f6vl\u0259t hakimiyy\u0259tini laxlad\u0131r, qanuni biznesi pozur. Narkotikl\u0259rin qeyri-qanuni d\u00f6vriyy\u0259sind\u0259n \u0259ld\u0259 olunan g\u0259lir \u00e7ox zaman \u0259n qanl\u0131 konfliktl\u0259rin, b\u0259zi terror t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 s\u0259rf olunur. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, narkotikl\u0259rin ziyan\u0131 bar\u0259d\u0259 \u00e7ox yazmaq olar. Yaln\u0131z b\u0259zi statistik r\u0259q\u0259ml\u0259r\u00a0\u00a0kifay\u0259tdir ki,\u00a0\u00a0bu b\u0259lan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li olmas\u0131 \u0259minlik yarans\u0131n.<\/p>\n<p>M\u0259lumdur ki, bu b\u0259la g\u0259ncl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi t\u0259hl\u00fck\u0259 k\u0259sb edilir. M\u0259kt\u0259blil\u0259r aras\u0131nda apar\u0131lm\u0131\u015f t\u0259dqiqat g\u00f6st\u0259rir ki, 13-14 ya\u015f\u0131nda u\u015faqlar\u0131n 40-50%, 16 ya\u015f\u0131nda is\u0259 70-80% alkoqollu i\u00e7kil\u0259ri dadma\u011fa ba\u015flay\u0131r,\u00a0\u00a0m\u00fcvafiq olaraq narkotik v\u0259 dig\u0259r psixotrop madd\u0259l\u0259r\u0259 is\u0259 13-14 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n 2-4%, 16 ya\u015fl\u0131 yeniyetm\u0259l\u0259rin is\u0259 15-30% meyl g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131rlar. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 apar\u0131lm\u0131\u015f sor\u011funun n\u0259tic\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 15-17 ya\u015f\u0131nda yeniyetm\u0259l\u0259rin 5 n\u0259f\u0259rind\u0259n biri he\u00e7 olmasa bir d\u0259f\u0259 narkotik vasit\u0259d\u0259n istifad\u0259 edib. Bizim \u00f6lk\u0259d\u0259 bu r\u0259q\u0259ml\u0259r bir az f\u0259rqli olsa da, ciddi m\u00fcdaxil\u0259l\u0259r olmasa tendensiya, narkotik alverinin inki\u015faf\u0131 \u00f6lk\u0259miz \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 he\u00e7 d\u0259 nikbin olmayan n\u0259tic\u0259l\u0259r v\u0259d verir. T\u0259kc\u0259 bu ilin alt\u0131 ay\u0131n\u0131n statistikas\u0131na n\u0259z\u0259r yetir\u0259k.\u00a0Daxili \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin m\u0259tbuat xidm\u0259tind\u0259n veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, bu m\u00fcdd\u0259td\u0259\u00a0qanunsuz d\u00f6vriyy\u0259d\u0259n 317 kiloqramdan art\u0131q narkotik vasit\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, 27 kq-dan art\u0131q narkotik vasit\u0259nin qa\u00e7aqmal\u00e7\u0131l\u0131q yolu il\u0259 \u00f6lk\u0259y\u0259 g\u0259tirilm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131b. Narkotikl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 cinay\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259suliyy\u0259t\u0259 c\u0259lb olunmu\u015f 1257 n\u0259f\u0259rd\u0259n 1146-\u0131 (91,2%) \u0259m\u0259k qabiliyy\u0259tli i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259n v\u0259 oxumayan, 355-i (28,2%) \u0259vv\u0259ll\u0259r cinay\u0259t t\u00f6r\u0259tmi\u015f \u015f\u0259xs, 23-\u00fc (1,8%) qad\u0131n, 2-i (0,2%) yetkinlik ya\u015f\u0131na \u00e7atmayand\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u201cR\u0259smi qeydiyyatda olmayan narkomanlar\u0131n say\u0131 minl\u0259rl\u0259dir\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, yeniyetm\u0259l\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti \u0259traf\u0131n diqq\u0259tini c\u0259lb etm\u0259k, daha b\u00f6y\u00fck g\u00f6rs\u0259nm\u0259k, daha c\u0259sar\u0259tli, m\u00fcst\u0259qil t\u0259siri ba\u011f\u0131\u015flamaq v\u0259 \u00f6z kommunikabelliyini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn narkotikl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 edirl\u0259r. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda yeniyetm\u0259l\u0259r narkotikl\u0259ri h\u0259mya\u015f\u0131dlar\u0131n\u0131n topla\u015fd\u0131\u011f\u0131 yer\u0259 getm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l v\u0259 ya bir ba\u015fa m\u00fcxt\u0259lif\u00a0\u00a0g\u0259ncl\u0259r t\u0259dbirl\u0259rinin, \u201cgec\u0259l\u0259rin\u201d ke\u00e7irildiyi yerl\u0259rd\u0259 (klublar, diskotekalar, barlar v\u0259 s. ) q\u0259bul edirl\u0259r.<\/p>\n<p>Narkomaniyan\u0131n s\u00fcr\u0259tli yay\u0131lmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259ri kimi, m\u00fcnt\u0259z\u0259m, uy\u011fun ideologiyan\u0131n, g\u00fccl\u00fc, n\u00fcfuzlu g\u0259ncl\u0259r t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n olmamas\u0131n\u0131, g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda k\u00fctl\u0259vi i\u015fsizlik g\u00f6st\u0259rilir. Lakin \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli faktorlardan biri d\u0259\u00a0narkobiznesin m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil f\u0259aliyy\u0259tidir ki, bu f\u0259aliyy\u0259t g\u0259ncl\u0259rin formala\u015fmas\u0131na y\u00f6n\u0259lmi\u015f, onun inki\u015faf\u0131na, d\u00fcnayg\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 t\u0259sir edir, g\u0259ncl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn narkotikl\u0259rin imicinin c\u0259lbediliciyi t\u0259bli\u011f edilir, forla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. H\u0259tta narkotikl\u0259rin q\u0259bulunun \u201cidealla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131\u201d, az qala \u201cq\u0259hr\u0259manl\u0131q\u201d s\u0259viyy\u0259sin\u0259 qald\u0131r\u0131lmas\u0131 ba\u015f verir. Bu istiqam\u0259td\u0259 t\u0259bii ki, b\u0259dii filml\u0259r, televiziya, v\u0259 K\u0130V-l\u0259r x\u00fcsusi rol oynay\u0131r.<\/p>\n<p>Eyni zamanda qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnayada bu b\u0259laya qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparan q\u00fcvv\u0259l\u0259r d\u0259 az deyil. \u0130st\u0259r beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259, ist\u0259rs\u0259 d\u0259, ayr\u0131-ayr\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 konkret t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilir. \u00d6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 bu sah\u0259d\u0259 xeyli i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb. Bel\u0259 ki, Az\u0259rbaycan 1961-ci ild\u0259 BMT-nin Narkotik Vasit\u0259l\u0259rin istifad\u0259si \u00fczr\u0259 Konvensiyaya, 1971-ci ild\u0259 Psixontrop madd\u0259l\u0259rin istifad\u0259si \u00fczr\u0259 Konvensiyaya qo\u015fulub. H\u0259m\u00e7inin \u201cPsixotrop madd\u0259l\u0259r haqq\u0131nda\u201d 1971-ci il Konvensiyas\u0131na v\u0259 \u201cNarkotik vasit\u0259l\u0259rin v\u0259 psixotrop madd\u0259l\u0259rin qanunsuz d\u00f6vriyy\u0259si il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 haqq\u0131nda\u201d 1988-ci il Konvensiyas\u0131na qo\u015fulmaqla\u00a0\u00a0bu cinay\u0259tl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259\u00a0\u00a0\u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 m\u00fch\u00fcm v\u0259zif\u0259l\u0259r g\u00f6t\u00fcr\u00fcb. 2007-ci ilin 28 iyununda is\u0259 prezident t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cNarkotik vasit\u0259l\u0259rin, psixotrop madd\u0259l\u0259rin v\u0259 onlar\u0131n prekursorlar\u0131n\u0131n qanunsuz d\u00f6vriyy\u0259si v\u0259 narkomanl\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 \u00fczr\u0259 2007-2012-ci ill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn Proqram\u201d t\u0259sdiq edilib.<\/p>\n<p>Lakin r\u0259smi hesablamalara g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda narkomanlar\u0131n say\u0131 ild\u0259n-il\u0259 art\u0131r. S\u0259hiyy\u0259 nazirinin m\u00fcavini Elsev\u0259r A\u011fayevin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu art\u0131m h\u0259r il 100 n\u0259f\u0259r t\u0259\u015fkil edir. E.A\u011fayev fikinc\u0259,\u00a0\u00a0r\u0259smi qeydiyyatda olmayan narkomanlar\u0131n say\u0131 is\u0259 minl\u0259rl\u0259dir.<\/p>\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycanda m\u0259kt\u0259blil\u0259r aras\u0131nda da narkotik vasit\u0259l\u0259rd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259r var: &#8220;Bu, bizi narahat edir. Bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015fl\u0259ri apar\u0131lmal\u0131 v\u0259 bu i\u015f\u0259 valideynl\u0259r, c\u0259miyy\u0259t c\u0259lb olunmal\u0131d\u0131r\u201d. E.A\u011fayi deyir ki, S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi narkotik, psixotrop madd\u0259l\u0259rin, onlar\u0131n prekursorlar\u0131n\u0131n qanuni d\u00f6vriyy\u0259sin\u0259 n\u0259zar\u0259t ed\u0259n \u0259sas qurumdur: Bu g\u00fcn s\u0259hiyy\u0259mizi narkotik, psixotrop madd\u0259l\u0259rsiz d\u0259 t\u0259s\u0259vv\u00fcr ed\u0259 bilm\u0259rik. Narkotik v\u0259 psixotrop vasit\u0259l\u0259rin qeyri-qanuni istifad\u0259si art\u0131q d\u00fcnyada \u0259n \u00e7ox g\u0259lir g\u0259tir\u0259n sah\u0259l\u0259rd\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilib. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 ham\u0131 &#8211; valideynl\u0259r, \u015fagirdl\u0259r d\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 aktiv olmal\u0131d\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Respublika Narkoloji M\u0259rk\u0259zin direktor m\u00fcavini Ayt\u0259n S\u0259m\u0259dova is\u0259 q\u0259zetimiz\u0259 bildirdi ki, 2012-ci ilin yanvar\u0131n 1-\u0259 olan m\u0259lumata g\u00f6r\u0259 respublikam\u0131zda qeydiyyatda olan narkomanlar\u0131n say\u0131\u00a0\u00a026716 n\u0259f\u0259rdir. A.S\u0259m\u0259dova dedi ki, onlardan da 511 n\u0259f\u0259ri qad\u0131nd\u0131r. Direktor m\u00fcvaininin fikrinc\u0259, narkomaniya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 ilk olaraq ail\u0259d\u0259n, m\u0259kt\u0259bd\u0259n ba\u015flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>O, narkomaniyan\u0131n Az\u0259rbyacan\u0131n \u0259sas\u0259n c\u0259nub b\u00f6lg\u0259sind\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 \u015eirvan, Hac\u0131qabul, S\u0259lyan rayonlar\u0131nda yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd etdi.<\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Narkomaniyan\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131sn\u0131 nec\u0259 almaq olar?<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hal-haz\u0131rda m\u00fcvafiq d\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, bir s\u0131ra ictimai qurumlar da narkomaniyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 f\u0259al i\u015ftirak etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131blar. Narkotizml\u0259 M\u00fcbariz\u0259 \u0130ctimai Birliyinin s\u0259dri Zaur Ad\u0131g\u00f6z\u0259lov biziml\u0259 s\u00f6hb\u0259tind\u0259 Az\u0259rbaycanda, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, narkomaniyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin yax\u015f\u0131 quruldu\u011fu bildirdi. O, Az\u0259rbaycanda d\u00fcnyan\u0131n he\u00e7 bir \u00f6lk\u0259sind\u0259 olmad\u0131\u011f\u0131 kimi d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 bu m\u0259qama diqq\u0259t g\u00f6st\u0259rildiyini dedi: \u201cAz\u0259rbaycanda d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 bir komissiya var, i\u015f\u00e7i qrupu var, bu sah\u0259 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan QHT-l\u0259r\u0259 d\u00f6vl\u0259t maliyy\u0259 ay\u0131r\u0131r. Bundan ba\u015fqa, Daxili \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin m\u00fcvafiq idar\u0259si var, G\u0259ncl\u0259r v\u0259 \u0130dman Nazirliyi g\u0259ncl\u0259r t\u0259\u015fkilatlar\u0131 aras\u0131nda narkomaniyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif tenderl\u0259r elan edir. Y\u0259ni d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 bu i\u015fl\u0259r var. Ba\u015fqa he\u00e7 bir \u00f6lk\u0259d\u0259 narkomaniya il\u0259 ba\u011fl\u0131 d\u00f6vl\u0259t komissiyas\u0131 yoxdur\u201d.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda narkomanlar\u0131n say\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131 is\u0259 h\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz bel\u0259 izah edir: \u201cM\u0259s\u0259l\u0259n, bu yax\u0131nlarda yol h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 qaydalar s\u0259rtl\u0259\u015fdirildi, c\u0259rim\u0259l\u0259r art\u0131r\u0131ld\u0131. Amma g\u0259lin g\u00f6r\u0259k, bu \u0259hali qanunlar\u0131n s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259n, apar\u0131lan maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015find\u0259n n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131r?! Az\u0259rbaycanda narkomaniya cinay\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131na qar\u015f\u0131 \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259n \u00e7ox ciddi \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131l\u0131r, maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fi h\u0259yata ke\u00e7irilir. Amma bundan n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131r? \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, narkomaniyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259ni qalibsiz m\u00fcharib\u0259 adland\u0131r\u0131rlar. Y\u0259ni burda m\u00fcharib\u0259nin konkret n\u0259tic\u0259si olmur. Apar\u0131lan i\u015fl\u0259r, g\u00f6r\u00fcl\u0259n t\u0259dbirl\u0259r, maarifl\u0259ndirm\u0259nin bir n\u0259tic\u0259si var ki, he\u00e7 olmasa, bu hal\u0131n \u00e7oxalmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131ns\u0131n. Amma bunun bird\u0259f\u0259lik qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d.<\/p>\n<p>C\u0259miyy\u0259tin v\u0259 V\u0259t\u0259nda\u015f M\u00fcnasib\u0259tl\u0259rinin \u0130nki\u015faf\u0131 \u0130ctimai Birliyinin s\u0259dri \u018fhm\u0259d Abasb\u0259yli q\u0259zetimiz\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda sevindirci hal kimi qeyd etdi ki, onlar bir ne\u00e7\u0259 il \u00f6nc\u0259 bu istiqam\u0259d\u0259 f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flayark\u0259n, laqeydlik, bigan\u0259lik hiss olunurdusa, art\u0131q diqq\u0259t artmaqdad\u0131r: \u201cNarkomaniyan\u0131n profilaktikas\u0131\u00a0\u00a0yaln\u0131z daim \u201cNarkotikd\u0259n istifad\u0259 z\u0259r\u0259rli v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259kidir!\u201d \u015f\u00fcar\u0131n\u0131 t\u0259nt\u0259n\u0259 il\u0259 elan etm\u0259k deyil. Profilaktika h\u0259r \u015feyd\u0259n \u0259vv\u0259l g\u00fcnd\u0259lik g\u0259rgin i\u015fdir. El\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, g\u0259ncl\u0259r \u00f6zl\u0259ri onlara t\u0259klif olunan narkotikd\u0259n imtina etsinl\u0259r, \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 narkomaniyaya c\u0259lb etm\u0259y\u0259 m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rsinl\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>Onun dediyin\u0259 g\u00f6r\u0259, beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259, idman narkonaiyaya qar\u015f\u0131 real, s\u0259m\u0259r\u0259li altrenativ hesab edilir. \u201cBirm\u0259nal\u0131 olaraq dem\u0259k olar ki, idmanla m\u0259\u015f\u011ful olan yeniyetm\u0259 narkotikl\u0259rin istehlak\u0131n\u0131 formala\u015fd\u0131ran narkobiznesin t\u0259sirin\u0259 \u0259n az meyllidr. Beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, narkomaniyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 i\u015fin\u0259 g\u0259ncl\u0259rin kumiri olan, g\u00f6rk\u0259mli idman\u00e7\u0131lar\u0131n c\u0259lb edilm\u0259si, onlar\u0131n \u015f\u00fcaruna \u00e7ox effektiv t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r v\u0259 narkomaniyan\u0131n g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda yay\u0131lmas\u0131n\u0131n\u00a0\u00a0qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259tli al\u0131nmas\u0131na s\u0259b\u0259b olar. B\u00fct\u00fcn vasit\u0259l\u0259rl\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n k\u00fctl\u0259vi informasiya vasit\u0259l\u0259rinin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzinin t\u0259bli\u011fini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k, bu i\u015f\u0259 tan\u0131nm\u0131\u0131\u015f idman\u00e7\u0131lar\u0131 c\u0259lb etm\u0259k, ya\u015fay\u0131\u015f yerl\u0259ri \u00fczr\u0259, t\u0259hsil m\u00fc\u0259sisil\u0259rind\u0259 v\u0259 istirah\u0259t yerl\u0259rind\u0259 b\u0259d\u0259n t\u0259rbiy\u0259si v\u0259 idman i\u015finin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259klifl\u0259r haz\u0131rlamaq laz\u0131md\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Bu problemin h\u0259llind\u0259 c\u0259miyy\u0259tin h\u0259r bir t\u0259b\u0259q\u0259si f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259lidir<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Qeyd etdiyimiz kimi Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n narkomaniya \u0259leyhin\u0259 daimi qabaqlay\u0131c\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Lakin bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n narahatedici m\u0259qam erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259rimizd\u0259n narkotik madd\u0259l\u0259rin tranzit kimi istifad\u0259 edilm\u0259sidir. Eyni zamanda bu \u0259razil\u0259rd\u0259 narkomafiyan\u0131n \u0259kin sah\u0259l\u0259ri v\u0259 laboratoriyalar\u0131 vard\u0131r. Az\u0259rbaycan h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131 \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 narkotika sat\u0131c\u0131s\u0131 v\u0259 istifad\u0259\u00e7il\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparsa da, h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 i\u015f apara bilmir. Bu da Az\u0259rbaycan haqq\u0131nda \u00e7a\u015fq\u0131nl\u0131q yaradan h\u0259qiq\u0259tl\u0259r\u0259 yol a\u00e7\u0131r. Bu v\u0259 dig\u0259r probleml\u0259rin aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 Narkotikl\u0259r\u0259 v\u0259 Cinay\u0259tkarl\u0131\u011fa Qar\u015f\u0131 Milli T\u0259bli\u011fat Ofisi d\u0259 ciddi ara\u015fd\u0131rma v\u0259 t\u0259dqiqatlar apar\u0131r. T\u0259\u015fkilat\u0131n r\u0259hb\u0259ri M\u0259zahir \u018ff\u0259ndiyev biziml\u0259 s\u00f6hb\u0259tind\u0259 bildirdi ki, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f i\u015f\u011fal alt\u0131nda oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn qon\u015fu d\u00f6vl\u0259tl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n olan m\u00fcxt\u0259lif q\u00fcvv\u0259l\u0259r burada qeyri-qanuni f\u0259aliyy\u0259tl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irirl\u0259r: \u201cEl\u0259c\u0259 d\u0259 bu f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rin d\u0259 t\u0259rkib hiss\u0259si m\u0259hz narkotikl\u0259rin qeyri-qanuni d\u00f6vriyy\u0259sidir. Son 10 ild\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 etmi\u015fik ki, \u018ffqan\u0131standa istehsal olunan narkotikl\u0259rin bazar\u0131 bilavasit\u0259 M\u00fcst\u0259qil D\u00f6vl\u0259tl\u0259r Birliyin\u0259 \u00fczv olan d\u00f6vl\u0259tl\u0259r v\u0259 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259ridir. Narkomafiya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ki, daha \u00e7ox m\u0259nf\u0259\u0259t \u0259ld\u0259 etsin. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 qeyri-qanuni f\u0259aliyy\u0259t\u0259 \u0259l at\u0131rlar. Bel\u0259 olanda da daha \u00e7ox n\u0259zar\u0259tsiz \u0259razil\u0259r, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 ocaqalar\u0131 se\u00e7ilir ki, m\u0259hz oradan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k daha az s\u0259rfiyyat edib m\u0259nf\u0259\u0259t \u0259ld\u0259 edilsin. Bu bax\u0131mdan da ist\u0259r beyn\u0259lxalq narkomafiya, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 narkomafiyan\u0131n terrorist qurupla\u015fmalar\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini \u201cd\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259n\u201d \u00f6lk\u0259l\u0259r var ki, onlar buna g\u00f6z yumurlar v\u0259 ya \u015f\u0259arit yarad\u0131rlar. Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f da bel\u0259 m\u0259kanlardan biridir\u201d.<\/p>\n<p>Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Erm\u0259nistan\u0131n qondarma \u201cDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Respublikas\u0131\u201dn\u0131n r\u0259hb\u0259rliyinin d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259si, bilavasit\u0259 terrorizmi, narkomafiyan\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259si kimi xarakteriz\u0259 olunmal\u0131d\u0131r: \u201cBiz m\u00fct\u0259madi olaraq bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin qald\u0131r\u0131lmas\u0131na nail olmu\u015fuq. \u0130st\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n ali hakimiyy\u0259ti, ist\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131 beyn\u0259lxalq t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 bu kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259ti c\u0259b edibl\u0259r. Amma t\u0259\u0259ss\u00fcfedici m\u0259qam ondan ibar\u0259tdir ki, bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri ancaq elan etm\u0259kl\u0259, ancaq m\u0259lumat kimi \u00e7atd\u0131rm\u0131\u015f\u0131q. M\u0259n d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 qeyd etmi\u015f\u0259m ki, biz bu i\u015fin ard\u0131nca d\u00fc\u015f\u00fcb sonuna \u00e7atd\u0131rmal\u0131y\u0131q. \u018flimizd\u0259 olan imkanlarla, qeyri-r\u0259smi m\u0259lumatlarla beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t\u0259 onu \u00e7atd\u0131rmal\u0131y\u0131q ki, do\u011frudan da, h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 narkotikan\u0131n qeyri-qanuni t\u0259dav\u00fcl\u00fc h\u0259yata ke\u00e7irilir. Bu i\u015fl\u0259r d\u0259 t\u0259k narkotika alver\u00e7il\u0259rinin varlanmas\u0131na xidm\u0259t etmir. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 Avropada, MDB-d\u0259 ya\u015fayan insanlar\u0131n s\u0259hh\u0259tin\u0259 v\u0259 d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliy\u0259 z\u0259rb\u0259l\u0259rini ortaya qoymal\u0131y\u0131q\u201d.<\/p>\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, bu problemin h\u0259llind\u0259 c\u0259miyy\u0259tin h\u0259r bir t\u0259b\u0259q\u0259si, kimliyind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259lidir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259, x\u00fcsusil\u0259, yeniyetm\u0259 v\u0259 g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda narkomaniyan\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn maarifl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015fl\u0259rin\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir. Yeniyetm\u0259 v\u0259 g\u0259ncl\u0259rin bu sah\u0259d\u0259 daha da maarifl\u0259nm\u0259si onlar aras\u0131nda narkomaniyaya v\u0259 onu yayan v\u0259rdi\u015fl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcqavim\u0259ti xeyli art\u0131r\u0131r. Bu da \u0259n \u0259sas\u0131 h\u0259m indiki, h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin c\u0259miyy\u0259td\u0259 sa\u011flam yeti\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259lledici rol oynay\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Fuad H\u00dcSEYNZAD\u018f<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>P.S. Bu yaz\u0131\u00a0\u00a0Az\u0259rbaycan G\u0259ncl\u0259r v\u0259 \u0130dman Nazirliyinin d\u0259st\u0259yil\u0259 \u201cRezonans\u201d G\u0259ncl\u0259rin \u0130ctimai Birliyinin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi \u201cG\u0259ncl\u0259rin m\u0259n\u0259vi v\u0259 fiziki sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ictimai t\u0259\u015fkilatlarla K\u0130V-in birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t proqram\u0131\u201d adl\u0131 layih\u0259\u00a0\u00a0\u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 elan olunmu\u015f m\u00fcsabiq\u0259y\u0259 t\u0259qdim edilir.<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin b\u0259las\u0131 C\u0259miyy\u0259td\u0259, x\u00fcsusil\u0259, yeniyetm\u0259 v\u0259 g\u0259ncl\u0259r aras\u0131nda narkomaniyan\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn maarifl\u0259ndirm\u0259 v\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015fl\u0259rin\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir \u00a0\u00d6t\u0259n y\u00fczilliyin b\u0259lalar\u0131ndan say\u0131lan narkomaniya t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, 21-ci \u0259srin d\u0259 ard\u0131c\u0131l qlobal probleml\u0259ri s\u0131ras\u0131nda qalmaqdad\u0131r. BMT-nin hesablamalar\u0131na g\u00f6r\u0259 bu g\u00fcn &hellip; <a href=\"https:\/\/rezonans-ypu.com\/?p=146\">Okumaya devam et <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-146","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kiv"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=146"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":147,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146\/revisions\/147"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rezonans-ypu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}